Geloofsgemeenschap De Drie Ranken – Wijkgemeente in Apeldoorn

Oliebollenactie 2016

oliebollen Drie Ranken Logo
  1. Oliebollenactie 2016

    Het is half vier op vrijdag 30 december: de eerste oliebollen komen uit het vet en kunnen worden geproefd. De eerste oliebol is altijd het lekkerst, maar voordat het zover was…

    Het is al voor de 25e keer dat er oliebollen in de DrieRanken worden gebakken. De actie werd in 1991 gestart om de partnergemeente in Rostock te helpen: het orgel verkeerde in erbarmelijke staat en moest worden gerestaureerd. De drie kleine orgelpijpjes van het orgel uit Biestow (links van ons orgel) herinneren nog aan de eerste oliebollenactie.

    Voordat de eerste oliebollen worden gebakken is er al heel wat werk verzet. Op dinsdag en woensdag zijn de eerste voorbereidingen en worden alle materialen opgehaald bij de boer en ingrediënten voor de catering  gekocht. Harry heeft dinsdag de container met alle spullen voor de bakloods al opgehaald bij Gerrevink.  De “appelboer” heeft al 26 kisten met appels gebracht en ook nog 130 dozen om de oliebollen en appelbeignets in op te bergen. De schorten worden van zolder gehaald en aangevuld met de extra schorten, die Betsy weer heeft gemaakt.

    Donderdag komen we in een nog lege en donkere kerk. De voorbereidingen gaan nu echt beginnen: alle materialen moeten worden uitgepakt en heel veel moet worden afgewassen. Dit jaar beginnen we al eerder met het opbouwen van de bakloods, zodat de druk op vrijdagmorgen wat minder is. Rond 13.00 komt de ervaren opbouwploeg de bakloods in elkaar zetten. Tijs heeft de wind er goed onder, want alleen Ger komt naar binnen om eerst koffie te drinken. De anderen zijn gelijk aan het werk gegaan. Het opbouwen verloopt volgens plan, want om 17.00 uur staat de bakloods klaar.
    ’s Middags bracht Dijkgraaf de ingrediënten voor de oliebollen en appelbeignets. Bij controle blijken de krenten en oplegsnippers (het geheim van onze oliebollen) niet geleverd te zijn. Een paar telefoontjes later is beloofd dat deze vrijdag nog worden geleverd (hopelijk voordat we met het bakken beginnen).

    Vrijdagmorgen barst het spektakel echt los. De kerk wordt gevuld met zo’n 40 appelschillers, opbouwers en inrichters van de kerk.  Er wordt begonnen met koffie en thee, een naamkaartje wordt opgedaan en het werk wordt verdeeld. De appels worden geschild, in stukken gesneden en de restanten bewaard, want die gaan (nadat ze gehakseld zijn) door het beslag van de oliebollen. Gelukkig worden de krenten en oplegsnippers in de loop van de morgen gehaald door Marjoke en kan ook begonnen met het klaarmaken van 25 beslagemmers, waarin de vulling voor de oliebollen komt (krenten, rozijnen, oplegsnippers en appelstukjes).
    De opbouwers leggen karton in grote getale op de grond en richten de zaal in voor het maken van het beslag. Bij de appelschillers  is het een groot gekwetter en wordt er driftig geboord en gesneden. De appelboren hebben het zwaar te verduren en er gaan diverse boren kapot. Tussendoor is nog tijd voor een kopje koffie of thee. Aan het eind van de morgen staan 65 gebaksdozen met 60 appelschijven keurig afgedekt onder lakens in het opberghok te wachten totdat ze ’s nachts in de olie gedompeld worden. Cees en Arie zijn inmiddels ook weer terug van hun tocht om eieren, gasflessen en een betonmixer (voor het maken van het oliebollenbeslag) te halen. M.n. de betonmixer kostte veel tijd, want  deze moest uit Zutphen komen. De boor zat nog onder de gips, wat er vakkundig door Kees is afgeschuurd.

    Rond het middaguur is alles klaar en worden de tafels voor de catering en het inpakken van de oliebollen klaargezet. Half twee komen de medewerkers van beslagploeg 1. Toevallig (?) zijn dit allemaal katholieken, terwijl beslagploeg 2 uit protestanten bestaat. Het eerste beslag wordt gemaakt.  Bakploeg 1 is inmiddels tegen 3 uur compleet en na een welkomstwoordje begint om 15.15 uur het bakken.  Jos is de hele morgen al bezig geweest om de bakken schoon te maken en de olie op de juiste temperatuur (175 graden) te krijgen en dat is gelukt, want alle bakkers staan zich binnen de kortste keren in het zweet   te werken.  Half vier zijn de eerste bollen klaar om geproefd te worden. Ze zijn heerlijk, maar worden door de strenge inpakkers toch grotendeels afgekeurd. Het eerste beslag  blijkt nog niet helemaal goed te zijn: er zat iets te weinig meel in. De andere 24 beslagen zijn echter van prima kwaliteit en de hoeveelheid gebakken oliebollen neemt dan ook gestaag toe.

    De medewerkers worden door de catering (Elise, Jaap en Wilma) rijkelijk voorzien van eten en drinken. Er zijn bitterballen en broodjes ei, kroket, kaas en ham. Het was weer prima verzorgd! Na enige tijd komen de eerste bakkers bezweet uit de bakloods en wordt het werk afgewisseld. Aan de tafel wordt even uitgerust, wat gegeten en bijgepraat.  Voor de mensen, die energie over hebben, is het nog mogelijk om even te sjoelen.

    De tijd vliegt om en tegen 21.30 uur is bakploeg 2 al aanwezig. Ook deze bakploeg bestaat uit een gevarieerd gezelschap: van oud tot jong. Bakploeg 1 wordt afgelost door de verse krachten en kunnen als dank voor hun medewerking een zak oliebollen meekrijgen. De verwachting was dat tijdens bakploeg 2 halverwege alle oliebollen gebakken zouden zijn, maar het duurt allemaal toch wat langer dan verwacht. Er worden meer oliebollen gebakken dan gepland en zo af en toe moet de olie worden gewisseld en moet de inwendige mens worden versterkt.

    Beslagploeg 2 voor de appelbeignets is al om 22.30 uur gearriveerd , maar moet nog een tijdje op de reservebank zitten. De katholieke beslagploeg moet langer doorwerken dan gepland en na een moeilijke bespreking over hun arbeidsvoorwaarden zijn ze bereid nog een tijdje langer door te gaan.

    Beslagploeg 2 heeft het beslag voor de appelbeignets al lang klaar, voordat de eerste appelbeignets om 00.30 uur worden gebakken. Om 01.00 uur zijn alle 3 bakken overgegaan op appelbeignets. Het aantal oliebollen wordt geteld: er zijn maar liefst 10.500 oliebollen gebakken! Bakploeg 3 bestaat uit de echte “diehards”. Het zag er eerst naar uit dat er niet voldoende medewerkers voor nachtploeg 3 zouden zijn, maar na een oproep door Gertrudeke op zondag hebben zich toch voldoende medewerkers aangemeld. Doordat het bakken van de oliebollen langer duurde dan verwacht, liep het bakken van de appelbeignets ook uit. Het was al tegen 8.00 uur dat de laatste appel- en ananasbeignets waren ingepakt. Zowel de beslagploeg 2 als de bakploeg 3 hadden een huzarenstukje geleverd: 3900 appelbeignets en 300 ananasbeignets zijn gebakken.

    Terwijl er nog wordt gebakken komt de volgende ploeg vrijwilligers al weer naar de kerk: de verkopers en de afbouw- en opruimploeg. Opnieuw zijn er zo’n 25 medewerkers actief. Rond 8.30 uur komt een medewerker  van de voedselbank de 2600 oliebollen en 875 appelbeignets ophalen: ze zijn er blij mee. De verkoop start rond 08.30 uur in de tent en niet veel later vertrekken Roelie en Gerrie voor de verkoop bij de Berghorst. Margaret en Helin gaan op het winkelcentrum verkopen. Er zijn dit jaar al veel oliebollen en appelbeignets verkocht via internet, waardoor voorraad voor de vrije verkoop apart gehouden moet worden. Rond 11.30 uur zijn alle oliebollen voor de vrije verkoop verkocht en om 14.00 uur zijn bijna appelbeignets verkocht. De afbouw- en opruimploeg heeft inmiddels een heldendaad verricht door de kerk weer in de oorspronkelijke staat terug te toveren en de bakloods af te breken. De spandoeken worden opgehaald, de container en het karton weggebracht, de afgewerkte olie wordt verantwoord verwerkt en alle materialen gaan weer naar de boer in afwachting van het oliebollenfeest 2017. De schorten en theedoeken worden bij Hillie gebracht gewassen te worden. Rond 16.00 uur is het weer rustig in de kerk en ’s avonds tijdens de kerkdienst herinnert alleen de lucht en een paar zakken appelbeignets nog aan het oliebollenfeest.

    Het geld is inmiddels geteld: er is voor bijna € 10.000 aan oliebollen en appelbeignets gebakken. Na aftrek van de kosten bleef er ongeveer € 5.600 over. 50% van het geld is besteed aan het diaconale project en de levering in natura van de oliebollen en appelbeignets aan de voedselbank. De andere 50% is bestemd voor de bekostiging van de wijkgerichte werkzaamheden van onze kerk.

    We willen alle 125 medewerkers bedanken, die dit jaar hebben meegeholpen. Er ging heel veel goed, maar er waren ongetwijfeld ook zaken die beter konden (het bakken duurde bijvoorbeeld wel erg lang). We denken erover om de volgende keer niet meer ’s nachts te gaan bakken, maar alleen overdag en ’s avonds. Dat vergt wel een andere opzet, maar daar hebben we bijna een jaar voor om over na te denken. We horen graag van jullie wat jullie hiervan vinden en ook als u of jij nog andere opmerkingen hebt dan horen we dat graag.
    Wij vonden het weer leuk om dit te organiseren en we hopen dat jullie het leuk vonden om mee te doen.  Hopelijk tot eind van dit jaar.
    Tijs, Karel en Bert